Van visie naar realisatie: WVI versterkt de slagkracht van lokale besturen

Tijdens de algemene vergadering in de Europahal in Tielt blikte WVI terug op een jaar waarin de streekintercommunale haar rol als verlengstuk van de lokale besturen verder versterkte. Gemeenten staan vandaag voor grote uitdagingen op het vlak van ondernemen, wonen, ruimte, energie, klimaat, digitalisering en mobiliteit. Door expertise te bundelen, schaalvoordelen te creëren, projecten te begeleiden en zelf te investeren, helpt WVI haar 52 steden en gemeenten om die uitdagingen aan te pakken en hun ambities waar te maken.

Codirectie aan zet
In 2025 kwam de leiding van WVI in handen van codirecteurs Johan Proot en Ann Tack, na het pensioen van voormalig algemeen directeur Geert Sanders. Samen met voorzitter Dirk De fauw, burgemeester van Brugge, benadrukken zij dat de kernopdracht van WVI ongewijzigd blijft: lokale besturen versterken in een maatschappelijke context die steeds complexer wordt.

“Gemeenten krijgen steeds meer verantwoordelijkheden, terwijl dossiers ook inhoudelijk complexer worden”, zegt voorzitter Dirk De fauw. “Niet elk lokaal bestuur kan alle gespecialiseerde expertise zelf in huis hebben. Door kennis te bundelen en samenwerking te organiseren, helpen wij onze gemeenten om slagkrachtig te blijven.”

Van visie naar realisatie
WVI helpt gemeenten om beleidsambities om te zetten in concrete projecten. Dat begint bij visievorming, onderzoek en planning, maar stopt daar niet. Via actief grondbeleid, projectregie en gebiedsontwikkeling begeleidt WVI lokale besturen van idee tot uitvoering.

Een belangrijke mijlpaal was de selectie van ontwikkelaar Ciril-Brocap als private partner voor de herontwikkeling van de voormalige kazernesite in Sijsele. De site van ruim twintig hectare zal uitgroeien tot een duurzame en levendige wijk. 

Ook op de Suikersite in Veurne werd verder gebouwd aan een geïntegreerde gebiedsontwikkeling. Daar vierde het volkstuinpark Allonshof zijn tiende verjaardag, werd de Suikerbrug geopend die de nieuwe woonwijk Suikerpark met het historische stadscentrum verbindt en werden de voorbereidingen voor de tweede ontwikkelingsfase van Suikerpark verdergezet. Ook andere strategische projecten kregen verder vorm, zoals de site Da Vinci in Koekelare, terwijl voor De Beurs in Roeselare en de site Destrooper in Lo-Reninge de mogelijkheden verder werden onderzocht.

Actief grondbeleid als antwoord op ruimtelijke schaarste
WVI blijft daarnaast investeren in ruimte voor ondernemen. Ondanks de schaarste aan nieuwe bedrijventerreinen verkocht WVI in 2025 12,76 hectare bedrijfsgrond aan 31 bedrijven. De focus verschuift daarbij steeds meer naar actief grondbeleid op bestaande sites. Via terugkopen, reconversie en revitalisering helpt WVI gemeenten om ruimte voor ondernemen te creëren zonder bijkomend ruimtebeslag.

Betaalbaar wonen blijft een prioriteit
Ook op de woonmarkt blijft de druk hoog. WVI verkocht in 2025 52 woonentiteiten, waaronder 47 bouwkavels en 5 grondaandelen gekoppeld aan appartementen. Tegelijk werkt WVI aan nieuwe woonoplossingen. Zo startte in Heulebrug in Knokke-Heist de bouw van 24 betaalbare huurwoningen, die langdurig onder de marktprijs zullen worden verhuurd. Daarnaast onderzoekt WVI samen met de gemeente Zedelgem de mogelijkheden van coöperatief wonen.

Energie- en klimaattransitie versnellen
De energietransitie blijft een van de belangrijkste werkvelden van WVI. Via het Energiehuis konden inwoners uit 27 gemeenten opnieuw terecht voor onafhankelijk renovatie- en energieadvies. In 2025 werden meer dan 7.300 adviezen aan burgers gegeven, vonden 1.027 huisbezoeken door renovatieadviseurs plaats en werden 347 Mijn VerbouwLeningen goedgekeurd, goed voor ruim 13 miljoen euro.

WVI zet bovendien steeds sterker in op collectieve renovatie. 15 gemeenten deden een beroep op wijkrenovatiebegeleiding, het Mobiel Energiehuis was actief in 17 gemeenten, de thermodrone werd gelanceerd en voor 21 publieke gebouwen werd renovatiebegeleiding voorzien. Daarnaast vonden 35 klimaatgesprekken plaats om klimaatdoelstellingen te verankeren in de meerjarenplannen en werden 14 natuurstudies uitgevoerd ter ondersteuning van klimaat- en natuurbeleid.

Ook hernieuwbare energie wint verder aan belang. Via de assistentiehub Eerste Hulp Bij Energiegemeenschappen werden 14 projecten begeleid. In Veurne werd het warmtenet in de woonwijk Suikerpark operationeel, waardoor meer dan 150 woningen gebruikmaken van restwarmte afkomstig van PepsiCo.

Ruimte en mobiliteit vormgeven
De ondersteuning rond ruimte, omgevingsvergunningen, mobiliteit en digitalisering werd verder uitgebouwd. Zo begeleidde WVI gemeenten bij de opmaak van 3 beleidsplannen ruimte, 68 ruimtelijke uitvoeringsplannen (RUP's) en 6 masterplannen of ontwerpend onderzoek. Daarnaast werkte WVI actief mee binnen de vervoerregio’s en aan mobiliteitsprojecten verspreid over de regio. Via aankoopcentrales voor duurzame voertuigen, deelwagens en deelfietsen werden gemeenten maximaal ontzorgd.

Expertise delen, bestuurskracht versterken
Naast projectontwikkeling blijft WVI investeren in de bestuurskracht van lokale besturen. Via de zeven kostendelende verenigingen (KDV’s) doen 47 gemeenten een beroep op 25 gespecialiseerde medewerkers voor onder meer vergunningen, handhaving, preventie, GIS, energie, infrastructuur en informatieveiligheid. Ook digitale innovatie wint verder aan belang. Vandaag ondersteunt WVI 22 gemeenten met geoloketten en dashboards. Daarnaast maken informatieveiligheid, digitale inclusie en de toepassing van data en artificiële intelligentie steeds nadrukkelijker deel uit van de dienstverlening aan lokale besturen.

Toekomstdenken als leidraad
Tijdens de algemene vergadering gaf futurist Thomas D'hooge de aanwezigen een inkijk in het belang van toekomstdenken voor lokale besturen. Vanuit het concept van toekomstgeletterdheid – het vermogen om te denken, te voelen en te handelen met meer dan één toekomst tegelijk – pleitte hij voor reflectie als strategisch instrument. Door verschillende mogelijke toekomsten te verkennen, kunnen lokale besturen beter omgaan met onzekerheid en vandaag keuzes maken die ook morgen relevant blijven.

Vooruitkijken naar 2030
Met het nieuwe Strategisch Plan 2025-2030 wil WVI haar rol als publieke partner van lokale besturen verder versterken. De focus ligt daarbij op de grote transities die gemeenten vandaag vormgeven: klimaatbestendige ruimte, toekomstgerichte woon- en werkomgevingen, energietransitie, digitalisering en sterke lokale besturen.

“Onze rol is concreet”, besluiten codirecteurs Johan Proot en Ann Tack. “We bundelen expertise, creëren schaalvoordelen, investeren mee en begeleiden gemeenten van visie tot realisatie. Zo helpen we lokale besturen ook in een snel veranderende wereld sterke keuzes te maken voor hun inwoners en ondernemers.”

Meer lezen?
Het volledige jaarverslag 2025 is beschikbaar op www.wvi.be/lokaal-bestuur/publicaties.